Lowtech Magazine

Moderne architectuur uit afvalmateriaal

Een modern huis bouwen kost veel energie. Het grootste deel daarvan zit in de productie en het transport van de bouwmaterialen: staal, beton, glas, baksteen. Omdat de energiekost van de bouw van een huis veel groter is dan het jaarlijkse energieverbruik (verwarming, koeling en elektriciteits-verbruik) duurt het vele tientallen jaren alvorens een energiezuinig huis een effectieve energiebesparing oplevert.

Een aantal architecten heeft daar iets op gevonden: ze gaan in de buurt van de bouwplaats op zoek naar afgedankte materialen en ontwerpen vervolgens het nieuwe huis volledig op basis van wat ze hebben kunnen vinden. Bouwen met afvalmateriaal dus, maar het resultaat ziet er allesbehalve armoedig uit.

Hernieuwbare energie op grote schaal is een illusie: er is een tekort aan grondstoffen

Een grootschalige introductie van hernieuwbare energie en elektrische auto's botst op een fundamenteel bezwaar: een tekort aan energie en andere grondstoffen om de gewenste infrastructuur uit te bouwen.

André Diederen, onderzoeker aan het Nederlandse TNO, sloopt in zijn zopas verschenen boek "Global Resource Depletion" de heilige huisjes van de ecotech-optimisten. Maar hij geeft ook hoop.

Weg met het gazon: prairietuinen, regentuinen, puintuinen en beestentorens

Een tuin heeft vaak weinig of niets met natuur te maken. Een gazon omzoomd met strak gesnoeide planten trekt nauwelijks dieren of insecten aan, vraagt veel onderhoud en heeft bestrijdingsmiddelen, kunstmest en drinkwater nodig.

De Belgische vzw Mier pakt het verstandiger aan. Hun inspirerende tuinontwerpen zijn nagenoeg onderhoudsvrij, zuinig met water, bestand tegen plagen en ziektes, bevorderlijk voor de biodiversiteit, goedkoop, mooi en kleurrijk.

Ecotech waanzin: een computer uit karton

Gadgets en computers vormen een steeds grotere aanslag op het milieu en de energievoorraden. Maar ze in een kartonnen behuizing stoppen, is niet de oplossing. Wel integendeel. De kartonnen computer van Recompute, die vanaf deze week in productie gaat, is pure dwaasheid. Terwijl de echte oplossing voor de hand ligt.

Plastic in de wereld van morgen, plastic in de wereld van vandaag

Soms kan je zo veel zeggen met zo weinig woorden. Links de omslag van een boek uit 1944 dat alle opwindende, toekomstige toepassingen van plastic beschrijft. Rechts de maaginhoud van een albatros, gefotografeerd in oktober 2009. Bekijk alstublieft de volledige fotoreportage (met dank aan stop-de-wegwerp-waanzin). Stomme beesten: wie voert er zijn jongen nu plastic?

Zo worden schepen gerecycleerd

Tot 30 jaar geleden werden olietankers en vrachtschepen aan het eind van hun leven uit elkaar gehaald op Europese en Amerikaanse scheepswerven. Vandaag vindt die recyclage plaats in de derde wereld, voornamelijk in Bangladesh. Daar worden supertankers en containerschepen ontmanteld door mannen op blote voeten, met niets meer dan een koevoet en een hamer. Er zijn geen droogdokken: de schepen worden bij hoogtij met volle snelheid op het strand gevaren, zodat ze in de modder vast komen te zitten. Vaak worden ze aan een touw verder het strand op getrokken. Je ziet het allemaal in deze verbijsterende fotoreportage.

"Een stortloze maatschappij bestaat niet"

Er zijn grenzen aan recycleren en composteren

Afval van sorteer- en recyclageprocessen wordt erg goedkoop gestort. De OVAM maakt zich sterk dat het verlaagde storttarief tegen 2008 verdwijnt. ,,Wij hebben de sector op weg geholpen met die verlaagde heffingen”, verklaart woordvoerster Karina De Beule. ,,Dat we op het gebied van recyclage zo ver staan in Vlaanderen, heeft ook daar mee te maken. Vijftien jaar geleden dacht men dat recyclage economisch onleefbaar zou zijn. Maar het gaat om een volwassen bedrijfstak nu, die niet langer positief gediscrimineerd moet worden.”

Dood kapitaal

Sorteren we afval voor het milieu, of voor de cijfers?

De gemeente Diest heeft de aparte inzameling van GFT-afval stopgezet. ,,Afval verdwijnt niet door het selectief in te zamelen”, verklaart milieuschepen Billy Reynders (VLD).

De zwendel met afvalstatistieken

We storten vèèl meer huishoudelijk afval dan de statistieken beweren.

De statistieken van het huishoudelijk afval zijn gebouwd op de veronderstelling dat het sorteren, recycleren en verbranden van afval honderd procent effectief zijn. Maar de realiteit is anders. Verbranding doet afval niet in rook opgaan, maar reduceert het slechts in gewicht en vooral volume. De belangrijkste restfracties zijn bodemassen en vliegassen. Ook sortering en recyclage leveren een overschot op. Het afval dat overblijft, wordt bijna integraal gestort. Maar daar is in de statistieken van het huishoudelijke afval niets van te merken.

Rijden over een stortplaats

De restproducten van afvalverbranding worden op grote schaal gebruikt als onderfundering bij de bouw van wegen, spoorlijnen en parkings.

De verbranding van 1 ton afval levert 180 tot 270 kilogram bodemassen op. Die worden in de wegenbouw ingezet als alternatief voor zand. Carlo Vandecasteele, hoofd van het departement chemische ingenieurstechnieken aan de KULeuven, stelt dat die praktijk in feite een verdoken vorm van storten is. ,,De assen worden ingepakt in een folie, maar eigenlijk ben je dan bezig een klein stort te maken. Dezelfde techniek wordt toegepast op stortplaatsen zoals de Antwerpse Hooghe Maay".