Lowtech Magazine

Honderd jaar wetenschap en technologie

Het zijn gouden tijden voor wie interesse heeft in de evolutie van wetenschap en technologie. Terwijl bibliotheken achterop hinken met het digitaliseren van informatie, nemen anderen die taak maar al te graag op zich. Een kort maar krachtig overzicht van de beste sites.

Een lowtech vliegende auto

Er wordt al 100 jaar aan vliegende auto's gesleuteld, zonder al te veel succes. Dit exemplaar valt op, door zijn lowtech aanpak en relatief lage snelheid. De SkyCar wordt niet door straalmotoren aangedreven, maar door een combinatie van een propeller en een parachute.

Nanotechnologie is even schadelijk als asbest

De meest beloftevolle technologie van de 21ste eeuw blijkt kankerverwekkend.

Volgens een studie in Nature Nanotechnology hebben koolstof nanobuisjes hetzelfde effect als asbestvezels: als ze in grote hoeveelheden worden ingeademd, kunnen ze mesothelioom veroorzaken, een snel evoluerende vorm van longkanker. Dat is zeer slecht nieuws voor een groot aantal eco-technologieën zoals zonnepanelen, batterijen en brandstofcellen. Verbazingwekkend is het bericht echter niet. De overeenkomsten tussen asbestvezels en koolstof nanobuisjes zijn zeer groot en het gevaar ervan werd al langer vermoed. Niettemin zijn er al minstens 600 producten op de markt die nanomaterialen (waaronder koolstof nanobuisjes) bevatten. Andere nanomaterialen blijken dan weer giftig voor vissen.

Hoe leven we in het jaar 2000?

Kranten en tijdschriften laten ze graag aan het woord: trendwatchers en futurologen. Deze mannen en vrouwen komen ons vertellen hoe het leven er straks zal uitzien, over een paar jaar, over een decennium, over een eeuw. Hoe ze dat weten? Goede vraag. Niets beter om hen de mond te snoeren dan toekomstvoorspellingen uit het verleden. Zoals deze collectie Duitse en Franse postkaarten uit het prille begin van de 20ste eeuw. We wachten nog altijd op vliegende brandweermannen, overkoepelde steden en volautomatische kapsalons.

Een wereld zonder vrachtwagens

Als drinkwater, afvalwater, gas en olie door ondergrondse pijleidingen vervoerd kunnen worden, waarom zouden ook consumentengoederen niet via die weg tot aan huis kunnen worden gebracht?

De Duitse “Ruhr-Universität Bochum” onderzoekt en test een systeem voor het ondergronds vervoer van stukgoederen door pijpleidingen. Het geautomatiseerde netwerk is bedoeld voor vrachtvervoer op regionale schaal, tot op een afstand van 150 kilometer. De ecologische en economische voordelen van zo’n transportsysteem zouden enorm zijn. Het grootste obstakel is de investeringskost. Ook in België bestaan plannen voor ondergronds vervoer van containers.

Vliegende auto's en voetgangers

Een dikke terreinwagen of een snelle sportwagen zijn straks helemaal passé. Wie in de 21ste eeuw de show wil stelen in het verkeer, kiest het luchtruim.

Het fileleed lijkt maar één oplossing te kennen: minder auto’s. Maar een aantal ingenieurs bekijkt het probleem driedimensionaal. Terwijl het gepeupel zich met een slakkengang over de verstropte snelwegen voortbeweegt, zoeft de elite daar binnenkort overheen. Volgende maand komt de eerste vliegende schotel op de markt, en soortgelijke tuigen zijn in ontwikkeling. Maar het is net als met autoreclames: er is altijd maar één exemplaar te zien.

Eén planeet is niet genoeg: een plan voor het opwarmen van Mars

De technologie die ons kopzorgen baart omdat ze de temperatuur op aarde doet stijgen, komt goed van pas als we andere planeten en manen in ons zonnestelsel willen koloniseren.

Het opwarmen van een planeet als Mars lijkt – althans theoretisch – een fluitje van een cent. Een dorre wereld omtoveren tot een nieuw aards paradijs klinkt misschien als fantasie of verre toekomstmuziek, maar we hebben alle technologie (al lang) in huis.

Het neerzetten van een paar honderd chemische fabriekjes die niets anders doen dan superbroeikasgassen zoals CFC’s de lucht in blazen, zou de klus wel eens kunnen klaren.

Onderzoekers van NASA rekenden uit dat een articifiële temperatuurstijging van 4 à 5 graden zou volstaan om de beoogde temperatuurverhoging van 55 tot 60 graden op Mars te bekomen. Die beperkte opwarming zou het broeikaseffect weer op gang kunnen brengen.

(Illustraties: Glen Mullaly / Earl Oliver Hurst)